Wózki Dolly
Wózki Dolly
Wózki Dolly – Most technologiczny między traktorem a naczepą TIR
W dobie powiększających się gospodarstw i konieczności transportu płodów rolnych na coraz dalsze odległości (do portów, elewatorów czy biogazowni), standardowe przyczepy rolnicze często stają się wąskim gardłem. Rozwiązaniem jest wykorzystanie naczep ciężarowych (tzw. "łódek" lub "muld"), jednak ich konstrukcja wymaga siodła sprzęgowego, którego ciągnik rolniczy nie posiada. Tu pojawia się wózek Dolly – wyspecjalizowane podwozie, które zamienia traktor w potężny ciągnik siodłowy zdolny do pracy w trudnym terenie.
1. Polscy producenci – liderzy w kategorii Agro-Dolly
Polska, będąca europejskim zagłębiem produkcji naczep, oferuje również jedne z najlepszych na świecie wózków Dolly, dostosowanych do specyfiki rolnictwa.
Wielton Agro (Wieluń): Ich wózki Dolly z serii Agro to wzór inżynierii. Wyposażone w zaawansowaną pneumatykę i certyfikowane siodła, są idealnie skorelowane z naczepami tej samej marki.
Zasław (Andrychów): Producent oferujący wózki Dolly o niezwykle wytrzymałej konstrukcji ramowej. Zasław kładzie nacisk na uniwersalność – ich wózki świetnie współpracują z naczepami wywrotkami oraz cysternami.
Pronar (Narew): Oferuje wózki Dolly (np. model T027), które charakteryzują się doskonałym stosunkiem ceny do jakości oraz szeroką dostępnością części zamiennych.
Mega (Nysa): Specjalizuje się w wózkach o dużej wytrzymałości, dedykowanych do najcięższych zadań transportowych i współpracy z naczepami o dużej kubaturze.
2. Konstrukcja: Siodło na kołach
Wózek Dolly to krótka przyczepa, której sercem jest siodło sprzęgowe zamontowane na osiach (zazwyczaj jednej lub dwóch).
Główne komponenty:
Siodło (Kingpin coupling): Standardowe złącze 2-calowe, umożliwiające szybkie wpięcie naczepy.
Dyszel: Sztywny lub amortyzowany element łączący wózek z dolnym zaczepem ciągnika (najlepiej typu K80, który znosi duże naciski pionowe).
Układ hamulcowy z ABS/EBS: Kluczowy element pozwalający na bezpieczne hamowanie zestawu ważącego nawet 40 ton.
Instalacja "Trans-Data": System złączy pneumatycznych (żółte/czerwone) i elektrycznych (7/15 pin), które przekazują sygnały z traktora do naczepy.
3. Na co zwrócić uwagę przy doborze? (Kryteria eksperckie)
Wysokość siodła: Musi być dopasowana do naczepy tak, aby po spięciu zestaw był wypoziomowany. Zbyt wysokie lub zbyt niskie siodło powoduje nierównomierne zużycie opon i ryzyko uszkodzenia naczepy.
Liczba osi: * Jednoosiowe: Bardziej zwrotne, mniejsza masa własna, idealne do lżejszych naczep.
Dwuosiowe: Zapewniają znacznie większą stabilność i mniejszy nacisk punktowy na glebę.
Własny układ hydrauliczny: Jeśli ciągnik ma zbyt mały wydatek oleju, warto wybrać wózek Dolly z pompą napędzaną z WOM, która obsłuży siłownik wywrotu naczepy.
Homologacja drogowa: Wózek musi posiadać pełną homologację do poruszania się po drogach publicznych z prędkością 40 lub 60 km/h.
4. Nowoczesne funkcje i opcje
Oś skrętna nadążna: W wózkach dwuosiowych redukuje naprężenia w układzie jezdnym i chroni opony podczas ciasnych skrętów.
Regulacja wysokości siodła: Niektóre modele posiadają siodła montowane na poduszkach pneumatycznych, co pozwala na regulację wysokości bezpośrednio z kabiny.
Dodatkowe oświetlenie robocze: Doświetlające strefę spięcia naczepy oraz tył zestawu.
Zasilanie elektryczne dla naczep-chłodni: Pozwala na podtrzymanie pracy agregatu naczepy podczas transportu.
5. Zastosowanie: Logistyka "Pole – Port"
Optymalne zastosowania:
Obsługa dużych odległości: Jeśli zboże musi jechać 50-100 km, zestaw z naczepą samochodową jest znacznie szybszy i ekonomiczniejszy niż tradycyjne przyczepy.
Logistyka płynna: Praca z naczepami-cysternami przy transporcie gnojowicy czy pofermentu do biogazowni.
Ochrona struktury gleby: Ciągnik na szerokich oponach z wózkiem Dolly może wjechać na pole, odebrać ziarno, a naczepa "drogowa" nie musi wjeżdżać w błoto.
Do czego NIE wybierać wózka Dolly?
Małe pola i krótkie dystanse: Manewrowanie tak długim zestawem (ciągnik + Dolly + naczepa) jest trudne na wąskich drogach śródpolnych.
Praca z lekkimi ciągnikami: Zestaw z wózkiem Dolly wymaga ciągnika o mocy minimum 200-250 KM, aby zapewnić bezpieczeństwo i dynamikę jazdy.
6. Podsumowanie
Wózek Dolly to najbardziej techniczna przyczepa w gospodarstwie. Każdy błąd w instalacji pneumatycznej lub hydraulicznej może skutkować unieruchomieniem potężnego zestawu.