Rozrzutniki obornika do 6 ton
Rozrzutniki obornika do 6 ton
Rozrzutniki do 6 ton – fundament nawożenia w mniejszych i średnich gospodarstwach
Mimo postępującej koncentracji gruntów i wzrostu mocy ciągników, segment rozrzutników o ładowności od 2,5 do 6 ton pozostaje jednym z najważniejszych na rynku. Są to maszyny kluczowe dla gospodarstw rodzinnych, hodowców bydła mlecznego z tradycyjną zabudową oraz rolników operujących na terenach o utrudnionym ukształtowaniu powierzchni. W tej kategorii maszyn liczy się przede wszystkim zwrotność, niskie zapotrzebowanie na moc oraz prostota konstrukcji, która gwarantuje wieloletnią bezawaryjność.
1. Polscy producenci – tradycja i nowoczesność
Polska od dekad specjalizuje się w produkcji mniejszych rozrzutników, a nasze rodzime konstrukcje są uznawane za jedne z najbardziej wytrzymałych na świecie.
Cynkomet (Czarna Białostocka): Absolutny specjalista w tym segmencie. Ich rozrzutniki (np. modele N-221) są w całości cynkowane ogniowo. W przypadku maszyn mających kontakt z agresywnym obornikiem, ocynk jest najlepszym zabezpieczeniem, które pozwala maszynie pracować bez korozji przez 20-30 lat.
Metal-Fach (Sokółka): Producent oferujący bardzo popularne modele (np. N272/1), które wyróżniają się solidną ramą i estetycznym wykonaniem. Są to maszyny o doskonałym stosunku jakości do ceny.
Pronar (Narew): Oferuje szeroką gamę mniejszych rozrzutników (seria N), które są cenione za łatwość agregowania z ciągnikami o mocy od 40 KM (jak legendarne Ursusy C-330 czy C-360).
Alima-Bis: Producent oferujący bardziej zaawansowane technicznie rozrzutniki, które mimo mniejszej ładowności, posiadają podzespoły z maszyn wysokogabarytowych.
2. Podział konstrukcyjny: Jednoosiowe vs Dwuosiowe
Wybór podwozia w kategorii do 6 ton ma kluczowe znaczenie dla ergonomii pracy.
Rozrzutniki jednoosiowe
Są najczęściej wybierane w tej klasie tonażowej.
Manewrowość: Pozwalają na bardzo ciasne nawroty, co jest bezcenne w wąskich podwórkach i starych oborach.
Trakcja: Podobnie jak w przyczepach typu tandem, rozrzutnik jednoosiowy dociąża tylną oś ciągnika, co ułatwia wyjazd z pryzmy lub pracę na podmokłych łąkach.
Stabilność: Dzięki nisko osadzonemu środkowi ciężkości są bezpieczniejsze na terenach pagórkowatych.
Rozrzutniki dwuosiowe
Często spotykane w starszych typach polskich maszyn.
Komfort transportu: Nie przenoszą drgań na ciągnik podczas jazdy po drogach publicznych.
Odciążenie traktora: Cały ciężar spoczywa na osiach rozrzutnika, co jest korzystne dla mniejszych, starszych ciągników o delikatnej konstrukcji tylnego mostu.
3. Adaptery – serce rozrzutnika
W maszynach do 6 ton stosuje się zazwyczaj dwa rodzaje adapterów:
Adapter pionowy (2 lub 4 bębny): Najbardziej uniwersalny. Pionowe ślimaki wyposażone w wymienne noże agresywnie rozrywają materiał i rozrzucają go na szerokość od 6 do 8 metrów. Idealny do obornika słomiastego.
Adapter poziomy: Rzadziej spotykany w nowych maszynach do 6 ton, ale wciąż obecny. Nadaje się do rozrzucania materiałów drobnych (torf, kompost), jednak ma mniejszą szerokość rozrzutu.
4. Na co zwrócić uwagę przy doborze?
Układ napędowy i podłoga
W rozrzutnikach do 6 ton mechanizm przesuwu podłogi może być napędzany mechanicznie (od koła lub WOM) lub hydraulicznie. Napęd hydrauliczny jest znacznie bardziej precyzyjny, pozwala na płynną regulację dawki nawożenia bezpośrednio z kabiny ciągnika.
Łańcuchy: Warto sprawdzić grubość ogniw. W tej klasie standardem powinny być łańcuchy o grubości minimum 10-12 mm, wykonane ze stali o podwyższonej wytrzymałości.
Zabezpieczenie antykorozyjne
Obornik jest skrajnie agresywny. Wybierając maszynę, należy szukać takiej, która posiada:
Cynkowanie ogniowe (najwyższa trwałość).
Powłoki malarskie nanoszone metodą kataforezy lub wysokiej jakości lakiery dwuskładnikowe.
Zapotrzebowanie na moc
Rozrzutniki do 6 ton są projektowane pod ciągniki o mocy 40–70 KM. Należy upewnić się, że instalacja hydrauliczna traktora (wydajność pompy) jest wystarczająca do płynnego napędu podłogi, jeśli maszyna nie posiada własnej pompy.
5. Funkcje dodatkowe i uniwersalność
Wiele nowoczesnych rozrzutników w tej klasie to maszyny uniwersalne.
Zasuwa hydrauliczna (gilotyna): Oddziela ładunek od adaptera. Jest niezbędna, jeśli rozrzucamy drobny obornik lub kompost – zapobiega wysypywaniu się materiału podczas transportu.
Nadstawki objętościowe: Pozwalają zamienić rozrzutnik w przyczepę do przewozu zielonki lub kukurydzy. Po zdemontowaniu adaptera i założeniu tylnej klapy, rozrzutnik staje się pełnoprawną przyczepą objętościową.
6. Podsumowanie
Rozrzutnik do 6 ton to maszyna "do wszystkiego" w mniejszym gospodarstwie. Pracuje w najcięższych warunkach chemicznych i mechanicznych, dlatego regularny serwis jest kluczem do sukcesu.